مفاهیم اقتصادی
7 تیر 1404
7 دقیقه

ارز دولتی چیست؟ نحوه دریافت دلار دولتی

احتمالا بارها نام ارز دولتی به گوشتان خورده است اما این اصطلاح چه معنایی دارد؟ در این مطلب، بدون مقدمه چینی زیاد قرار است در مورد ارز دولتی، شرایط و میزان ارز قابل دریافت برای هر نفر و نحوه ثبت درخواست ارز دولتی صحبت کنیم. با ما همراه باشید.

نکات کلیدی

  • ارز دولتی با نرخی پایین‌تر از بازار آزاد توسط دولت ارائه می‌شود تا نیازهای ضروری مانند واردات کالاهای اساسی، درمان، تحصیل و سفرهای کاری را تامین کند.
  • هر فرد ایرانی بالای 18 سال می‌تواند سالانه یک‌بار تا سقف 2000 یورو یا معادل 2100 دلار ارز دولتی دریافت کند.
  • داشتن کارت ملی هوشمند، سیم‌کارت به نام متقاضی، حساب ارزی در بانک ملی و حداقل 100 دلار موجودی در حساب الزامی است.
  • افتتاح حساب ارزی در بانک ملی، ثبت درخواست از طریق اپلیکیشن ایوا یا بله، پرداخت هزینه و دریافت ارز (به‌صورت واریز به حساب یا اسکناس پس از 5 روز با 6% کارمزد).
  • ارز دولتی برای نیازهای ضروری با نرخ ثابت، ارز نیمایی برای تجارت با نرخ متغیر و ارز مسافرتی برای سفرهای خارجی با سقف کمتر (مثلا 500 دلار) ارائه می‌شود.

منظور از ارز دولتی چیست؟

بعد از سقوط ارزش پول ملی و افزایش شدید قیمت ارزهای خارجی، دولت ایران تصمیم گرفت تا ارزهای مهمی مثل دلار و یورو را با نرخ بسیار کمتری نسبت به بازار آزاد در اختیار مردم، تولیدکنندگان و واردکنندگان قرار دهد. این سیاست با هدف کنترل تورم، کاهش هزینه‌های تولید و عرضه کالا و واردات کالاهای اساسی مانند مواد غذایی، دارو و تجهیزات پزشکی اجرایی شد. در حال حاضر افراد عادی هم می‌توانند برای دریافت ارز دولتی تا سقف 2000 یورو و یا معادل دلاری آن به صورت سالانه دریافت کنند. این مبلغ به طور مستقیم به حساب ارزی افراد واریز خواهد شد و حسابی که ارز دولتی به آن واریز می‌شود، باید حداقل به مدت 6 ماه فعال بماند و قبل از درخواست ارز دولتی هم باید حداقل 100 دلار در حساب ارزی خود داشته باشند.

ارز دولتی به چه کسانی تعلق می‌گیرد؟

هدف از ارائه ارز دولتی، تامین نیازهای ضروری کشور و کنترل بازار ارز است و به طور معمول برای موارد زیر استفاده می‌شود:

  • واردات کالاهای ضروری: شامل مواد غذایی اساسی مانند برنج، روغن و شکر، دارو و تجهیزات پزشکی و سایر کالاهایی می‌شود که برای زندگی روزمره مردم ضروری هستند.
  • صادرات کالاها: دولت از ارز دولتی برای حمایت از صادرات برخی کالاها، به ویژه کالاهای غیرنفتی، استفاده می‌کند.
  • سفرهای کاری و تحصیلی: دانشجویان، اساتید و کارمندان دولتی که به خارج از کشور سفر می‌کنند، می‌توانند از ارز دولتی برای هزینه‌های سفر خود استفاده کنند.
  • درمان در خارج از کشور: افرادی که برای درمان بیماری‌های خاص به خارج از کشور می‌روند، ممکن است بتوانند از ارز دولتی استفاده کنند.
  • هزینه‌های ثبت شرکت و موسسات: برای ثبت شرکت‌ها و موسسات در خارج از کشور، می‌توان از ارز دولتی استفاده کرد.
  • هزینه‌های شرکت در نمایشگاه‌ها و کنفرانس‌ها: شرکت در رویدادهای علمی و تجاری در خارج از کشور نیز ممکن است با استفاده از ارز دولتی امکان‌پذیر باشد.

به طور خلاصه، ارز دولتی ابزاری است که دولت برای تامین نیازهای اساسی کشور و حمایت از بخش‌های مختلف اقتصاد به کار می‌برد.

شرایط ثبت‌نام دلار دولتی با کارت ملی

توجه داشته باشید که متقاضیان باید حداقل 18 سال سن داشته باشند و هر فرد فقط می‌تواند سالی یک بار درخواست این ارز را بدهد. همچنین داشتن سیم‌کارت به نام فرد متقاضی الزامی است. پس از واریز ارز به حساب ارزی، حدود 6 روز طول می‌کشد تا امکان برداشت اسکناس از شعب ارزی فراهم شود. نکته مهم دیگر این است که به مدت 6 ماه، مبلغ 100 دلار از ارز دریافتی در حساب بلوکه خواهد شد.

چگونه ارز دولتی بگیریم؟

با توجه به توضیحات قبلی، اگر جزو افرادی هستید که ارز دولتی به شما تعلق می‌گیرد، می‌توانید برای دریافت دلار دولتی اقدام کنید. در ادامه شرایط و نحوه ثبت‌نام ارز دولتی را مرور خواهیم کرد.

نکته: این اطلاعات مربوط به فرایند دریافت ارز دولتی در دی ماه سال 1403 است که از طریق بانک ملی انجام می‌شود.

نحوه ثبت‌نام ارز دولتی با کارت ملی

برای دریافت سهمیه سالانه دلار دولتی با استفاده از کارت ملی، باید مراحل زیر را طی کنید:

  1. افتتاح حساب ارزی در بانک ملی: ابتدا باید به یکی از شعب بانک ملی مراجعه کنید و یک حساب ارزی به نام خود افتتاح کنید.
  2. ثبت نام در اپلیکیشن ایوا: پس از افتتاح حساب، در اپلیکیشن ایوا (Eva) ثبت نام و اطلاعات حساب خود را وارد کنید. این اپلیکیشن برای مدیریت امور ارزی و انجام تراکنش‌های مرتبط به کار می‌رود.
  3. درخواست ارز دولتی: در اپلیکیشن ایوا، درخواست خود برای دریافت ارز دولتی را ثبت کنید. مطابق قوانین، هر فرد ایرانی سالانه می‌تواند تا سقف 2000 یورو ارز دولتی دریافت کند.
  4. پرداخت هزینه: پس از تایید درخواست، باید هزینه ارز را به حساب بانکی مشخص شده واریز کنید.
  5. دریافت ارز:
    • واریز به حساب ارزی: معمولا ارز خریداری شده به صورت مستقیم به حساب ارزی شما واریز می‌شود.
    • دریافت اسکناس: اگر ترجیح می‌دهید دلار را به صورت اسکناس دریافت کنید، می‌توانید حدود 5 روز پس از واریز به حساب، به شعبه ارزی بانک ملی مراجعه و ارز خود را دریافت کنید. توجه داشته باشید که برای دریافت اسکناس، 6 درصد کارمزد برداشت کسر می‌شود.

دریافت ارز دولتی از بانک ملی

دریافت ارز دولتی از طریق اپلیکیشن بله

برای دریافت ارز دولتی همچنین می‌توانید از اپلیکیشن بله که توسط بانک ملی ایران ارائه شده است، اقدام کنید. مراحل درخواست به صورت زیر است:

  1. اپلیکیشن بله را نصب کنید.
  2. بعد از ورود به اپلیکیشن، گزینه صرافی ملی را انتخاب کنید.
  3. بر گزینه نوبت‌گیری ارز کلیک کنید.
  4. قوانین و مقررات مربوط به دریافت ارز دولتی را به دقت مطالعه و تایید کنید.
  5. در مرحله بعدی باید اطلاعات شخصی مانند کد ملی و تاریخ تولد خود را وارد کنید.
  6. در ادامه باید نوع ارز موردنظر و مقدار مدنظر خود را انتخاب کنید (مثلا دلار، یورو).
  7. در نهایت نیاز است از فهرست شعب صرافی ملی، شعبه‌ای که به شما نزدیک‌تر است را انتخاب کنید.

دریافت ارز دولتی از طریق بله

نکته: همانطور که گفتیم، مقدار ارز دولتی 2000 یورو یا معادل دلاری آن به میزان 2100 دلار در سال است.

تفاوت ارز دولتی و ارز نیمایی 

علاوه بر ارز دولتی، ممکن است بارها اصطلاح ارز نیمایی را هم از رسانه‌ها شنیده باشید. همان طور که گفتیم، ارز دولتی با نرخی ثابت و پایین‌تر از بازار آزاد توسط دولت تعیین می‌شود و برای تامین کالاهای اساسی و حمایت از عموم مردم استفاده می‌شود اما این روش ممکن است به سوء استفاده و کمبود کالاها منجر شود. به همین دلیل دولت تصمیم گرفت ارز دیگری را با نام ارز نیمایی عرضه کند.

ارز نیمایی با نرخی متغیر و نزدیک به بازار آزاد، در سامانه نیما تعیین می‌شود و هدف آن شفافیت و کاهش واسطه‌ها است. تفاوت اصلی بین این دو، در نحوه تعیین نرخ ارز است: ارز دولتی توسط دولت و برای کالاهای خاص و کنترل نرخ تورم تعیین می‌شود، در حالی که ارز نیمایی به نوسانات بازار وابسته است و برای امور گسترده تجاری استفاده می‌شود.

تفاوت ارز دولتی و ارز مسافرتی چیست؟

ارز دولتی و ارز مسافرتی دو نوع ارز با نرخ‌های متفاوت و اهداف مختلف هستند که بسیاری از افراد با توجه به نیازهای خود از آن‌ها استفاده می‌کنند. ارز دولتی به ارزی گفته می‌شود که دولت آن را با نرخ پایین‌تری نسبت به بازار آزاد، به واردکنندگان کالاهای اساسی یا زمینه‌های دیگر اختصاص می‌دهد. در این مقاله به صورت کامل در ارتباط با ارز دولتی و نحوه دریافت آن توضیح دادیم.
 ارز مسافرتی ارزی است که به مسافران برای تامین نیازهای مالی در سفرهای خارجی تخصیص داده می‌شود. این نوع ارز معمولا از طریق بانک‌ها یا صرافی‌های مجاز و با نرخ متفاوت از ارز دولتی در اختیار مسافران قرار می‌گیرد. تفاوت اصلی بین این دو ارز در هدف استفاده، میزان تخصیص و نرخ مبادله آن‌ها است.

سخن آخر

در این مطلب سعی کردیم نحوه ثبت نام ارز دولتی و شرایط خرید دلار دولتی را بررسی کنیم. همان طور که متوجه شدید، دریافت ارز دولتی مستلزم دارا بودن شرایط خاصی است و به همین دلیل آن را از سایر سیاست‌های ارزی مانند ارز نیمایی و ارز مسافرتی متمایز می‌کند. در نهایت اگر هنوز سوالی برای شما باقی مانده، می‌توانید آن را با ما در قسمت نظرات به اشتراک بگذارید.

 

سوالات متداول