پرایس اکشن در بورس چیست؟ الگوهای پرایس اکشن

یکی از روش‌های مورد استفاده برای پیش‌بینی قیمت سهام، تحلیل تکنیکال است. در این مطلب سعی داریم یکی از استراتژی‌های معاملاتی کاربردی در این روش تحلیلی را شرح دهیم. پرایس اکشن یک تکنیک معامله‌گری و تحلیل بازار است که تنها بر اساس تحرکات واقعی قیمتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. پرایس اکشن در واقع تلاش می‌کند نظم حاکم بر بازار را به روشی بهتر نشان دهد تا معامله‌گر با ترکیب نوسانات قیمتی، حجم معاملات و الگوهای نموداری تصمیم بگیرد کدام معامله را انجام دهد.

نکات کلیدی

استراتژی پرایس اکشن چیست؟

همان‌‌طور که اشاره کردیم، پرایس اکشن روشی است که تحرکات قیمتی بازار را بررسی می‌کند. یکی از مزیت‌های این روش این است که در هر بازاری قابل استفاده است. البته ذکر این نکته نیز ضروری است که برای استفاده از استراتژی پرایس اکشن، باید درک بالایی از بازار داشته باشیم. در هر نمودار و چارتی، اطلاعات فراوانی وجود دارد که با استفاده از آن‌ها می‌توان روند حرکت سهام را پیش‌بینی کرد. به جای استفاده از اندیکاتورهای پیچیده تکنیکالی و استراتژی معاملاتی، می‌توان تنها از تحرکات قیمتی استفاده کرد. زمانی که خود را از اندیکاتورها خلاص کنیم تنها چیزی که باقی می‌ماند قیمت است. اگر مدت زیادی است که با اندیکاتورها تحلیل کرده‌اید، شاید رها کردن آن‌ها سخت باشد اما آشنا شدن با پرایس اکشن دریچه‌ای جدید برای تحلیل سهام به روی شما باز می‌کند. برای معامله از طریق پرایس اکشن لازم است با استراتژی‌های کاربردی آن آشنا شویم.

مفاهیم اولیه مهم در پرایس اکشن

قبل از معرفی الگوهای معامله پرایس اکشن لازم است به توضیح چند مفهوم مهم بپردازیم:

کندل استیک (الگوهای شمعی)

الگوهای شمعی، الگوهای کوتاه‌مدتی هستند که برای پیدا کردن حد ضرر و حد سود به کار می‌روند. شکل زیر ساختار یک کندل استیک را به شما نشان می‌دهد:

نکته اصلی برای در نظر گرفتن الگوهای شمعی این است که هر کدام حاوی اطلاعات قابل اتکا و پیام مهمی هستند و باید به لایه‌های نهفته موجود در این نمودارها دقت کرد.

روند صعودی، نزولی و خنثی

روند صعودی ساده‌ترین شکل در نمودارها است و قطعا شما به عنوان یک معامله‌گر با این روند آشنا هستید. یک روند صعودی زمانی ایجاد می‌شود که گروهی از الگوهای شمعی شروع به گسترش به سمت بالا و راست نمودار کنند.

روندهای نزولی برای بسیاری از معامله‌گران مطلوب نیستند و بر خلاف روند صعودی حرکت می‌کنند.

در بازارهایی با روند خنثی بیشترین احتمال از دست دادن پول وجود دارد؛ زیرا انتظارات شما با روند بازار همسو نیست. در این حالت همچنین کسب بازده‌های زیاد هم غیر محتمل است. مهم‌ترین نکته‌ای که باید در این شرایط بازار در نظر داشته باشید این است که در پایین محدوده بخرید و در بالای آن بفروشید.

انواع  سبک‌‌های پرایس اکشن

در تحلیل تکنیکال، پرایس اکشن (Price Action) به مطالعه حرکات قیمتی یک دارایی بدون استفاده از اندیکاتورهای پیچیده اشاره دارد. این روش به دو دسته کلی تقسیم می‌شود: پرایس اکشن کلاسیک و پرایس اکشن مدرن. هر یک از این دسته‌ها، ویژگی‌ها و روش‌های خاص خود را دارند که در ادامه به بررسی و مقایسه آن‌ها می‌پردازیم.

1- پرایس اکشن کلاسیک

پرایس اکشن کلاسیک بر مبنای روش‌های سنتی تحلیل تکنیکال بنا شده و تمرکز اصلی آن بر الگوهای قیمتی و کندلی، سطوح حمایت و مقاومت و خطوط روند است. این روش‌ها از دیرباز توسط معامله‌گران استفاده شده و به عنوان پایه‌های اساسی تحلیل تکنیکال شناخته می‌شوند.

ویژگی‌های پرایس اکشن کلاسیک:

• الگوهای کندلی (Candle Patterns): الگوهای کندلی کلاسیک مانند الگوی چکش، ستاره صبحگاهی و الگوی مرد آویزان در این دسته جای می‌گیرند. این الگوها به طور مستقیم از تحلیل حرکات قیمت و بدون استفاده از هیچ‌گونه شاخص تکنیکال پیچیده‌ای استفاده می‌کنند.
• الگوهای قیمتی (Price Patterns): الگوهایی مثل سر و شانه، دو قله و دو دره، پرچم و مثلث‌های صعودی و نزولی، از جمله الگوهای رایج در پرایس اکشن کلاسیک هستند. این الگوها نشان‌دهنده تداوم یا تغییر جهت روند بازار هستند.
• سطوح حمایت و مقاومت: شناسایی سطوح کلیدی که در آن‌ها قیمت‌ها تمایل به بازگشت دارند، از مبانی پرایس اکشن کلاسیک است. معامله‌گران کلاسیک معمولاً از خطوط افقی برای تعیین این سطوح استفاده می‌کنند.
• خطوط روند و کانال‌ها (Trendlines and Channels): رسم خطوط روند و کانال‌های قیمتی برای شناسایی مسیر حرکت قیمت یکی از اصلی‌ترین ابزارهای پرایس اکشن کلاسیک است.

2- پرایس اکشن مدرن

پرایس اکشن مدرن از مفاهیم و ابزارهای نوین‌تر و پیچیده‌تری بهره می‌برد. این روش‌ها به شکلی پیشرفته‌تر به تحلیل رفتار قیمت می‌پردازند و ممکن است شامل ترکیبی از الگوهای جدیدتر، استفاده از ابزارهای تحلیلی مدرن‌تر و تمرکز بیشتر بر روانشناسی بازار باشند.

ویژگی‌های پرایس اکشن مدرن:

• الگوهای نوین (Advanced Price Patterns): پرایس اکشن مدرن شامل الگوهایی است که شاید در تحلیل کلاسیک کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند، مانند الگوهای هارمونیک (Harmonic Patterns) مثل گارتلی (Gartley)، پروانه (Butterfly)، و الگوی 5-0.
• پرایس اکشن حجمی (Volume-Based Price Action): در پرایس اکشن مدرن، حجم معاملات به عنوان یک عامل مهم در تحلیل قیمت‌ها مد نظر قرار می‌گیرد. این روش می‌تواند شامل تحلیل نسبت حجم به قیمت و ترکیب آن با سایر الگوها و سطوح باشد.
• پرایس اکشن مبتنی بر روانشناسی بازار: یکی دیگر از ویژگی‌های پرایس اکشن مدرن، توجه بیشتر به رفتار معامله‌گران و روانشناسی بازار است. این تحلیل‌ها شامل شناسایی نقاط فشار روانی در بازار، مثل سطح‌های خاص قیمت یا اخبار اقتصادی مهم، است.
• فراکتال‌ها و الگوهای چند زمانی (Fractals and Multi-Timeframe Analysis): در پرایس اکشن مدرن، از تحلیل فراکتال‌ها و بررسی الگوهای قیمتی در بازه‌های زمانی مختلف استفاده می‌شود. این روش به معامله‌گر اجازه می‌دهد که تصویر کلی‌تر و دقیق‌تری از رفتار بازار به دست آورد.

هر دو رویکرد پرایس اکشن کلاسیک و مدرن دارای مزایا و محدودیت‌های خاص خود هستند. پرایس اکشن کلاسیک با سادگی و کاربردی بودن خود، پایه‌ای قوی برای معامله‌گران فراهم می‌کند. در مقابل، پرایس اکشن مدرن با ابزارها و تکنیک‌های پیشرفته‌تر، به معامله‌گران حرفه‌ای امکان تحلیل‌های دقیق‌تر و تصمیم‌گیری بهتر را می‌دهد. انتخاب بین این دو رویکرد بستگی به سطح تجربه، سبک معاملاتی و نیازهای معامله‌گر دارد. ممکن است برخی معامله‌گران با استفاده از ترکیبی از این دو رویکرد، به بهترین نتایج دست یابند.

انواع استراتژی‌های پرایس اکشن

حال که با مفاهیم اولیه و انواع سبک‌های پرایس اکشن آشنا شدیم، می‌توانیم به بررسی استراتژی‌های معامله از طریق پرایس اکشن بپردازیم:

•  الگوی کندل بازگشتی (Reversal Bar Pattern)

الگوی کندل بازگشتی صعودی: قیمت low کندل پایین‌تر از کندل قبلی است و کندل دوم در قیمت بالاتری بسته می‌شود.

الگوی کندل برگشتی نزولی: قیمت high کندل بالاتر از کندل قبل است و کندل دوم در قیمت پایین‌تری بسته می‎شود.

در الگوی صعودی، قیمت low کندل قبل به عنوان حمایت عمل می‌کند و باید به اندازه‌ای قوی باشد و قیمت را به اندازه‌ای بالا ببرد که بالاتر از قیمت بسته‌شده کندل قبلی، بسته شود.

در الگوی نزولی، قیمتhigh کندل قبل به عنوان مقاومت عمل می‌کند و به اندازه‌ای باید قوی باشد تا بتواند قیمت را پایین بیاورد که از قیمت بسته‌شده کندل قبلی پایین‌تر بسته شود.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالای کندل صعودی در روند صعودی
2.  فروش در پایین کندل نزولی در روند نزولی

• کندل بازگشتی کلیدی (Key Reversal Bar)

 الگوی کندل بازگشتی کلیدی صعودی: در این الگو کندل زیر قیمت low کندل قبل باز می‌شود و بالای قیمت high آن بسته می‌شود.

 الگوی کلیدی بازگشتی نزولی: در این الگو کندل بالای قیمت high کندل قبل باز و پایین قیمت low کندل قبل بسته می‌شود. این الگو یک بازگشت واضح را نشان می‌دهد.

کندل بازگشتی کلیدی یک شکاف قیمتی دارد. شکاف قیمتی نزولی یک نیروی قدرتمند به سمت پایین است. زمانی که بازار این نیروی نزولی را با قدرت رد می‌کند، نشان می‌دهد که بازار تمایل به بازگشت دارد.

در مقابل زمانی که یک شکاف صعودی به یک مقاومت می‌رسد، بازار تمایل دارد به روند نزولی بازگردد. در واقع یک الگوی بازگشتی کلیدی یک قدرت برگشتی است که بازگشت بازار را نشان می‌دهد.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالای کندل بازگشتی کلیدی
2.  فروش در پایین کندل بازگشتی کلیدی

•  کندل درمانده (Exhaustion Bar)

الگوی درمانده صعودی با یک شکاف نزولی آغاز می‌شود. سپس قیمت به سمت بالا حرکت می‌کند و در نزدیکی بالای کندل قبل بسته می‌شود. الگوی درمانده نزولی با یک شکاف قیمتی صعودی باز می‌شود و سپس قیمت به سمت پایین می‌رود و در نزدیکی پایین کندل قبل بسته می‌شود. در هر دو مورد شکاف قیمت کامل نمی‌شود. همچنین در این الگو حجم معاملات بسیار زیاد می‌شود. همان طور که از نام این الگو مشخص است، کندل درمانده خستگی و درماندگی بازار را از روند گذشته نشان می‌دهد. بعد از این که بازار از نزول خسته شد، صعود قدرت پیدا می‌کند و بالا می‌رود. همچنین زمانی که از صعود خسته می‌شود، بازار به سمت پایین می‌رود.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالای کندل صعودی درمانده
2.  فروش در پایین کندل نزولی درمانده

• الگوی پین بار (Pin Bar)

در الگوی پین بار صعودی، دم پایین کندل بیشترین اندازه را دارد. در الگوی پین بار نزولی، دم بالا بیشترین اندازه کندل را دارد. این الگو بینی پینوکیو را نشان می‌دهد و با دم بلند، حمایت یا مقاومت پیش رو را می‌شکند تا معامله‌گران را به دروغ وارد معامله کند.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالای پین بار صعودی وقتی که از حمایت باز می‌گردد.
2.  فروش در پایین پین بار نزولی وقتی که از مقاومت باز می‌گردد.

• الگوی دو کندل بازگشتی (Two­Bar Reversal)

الگوی دو کندل بازگشتی صعودی یک کندل نزولی است که بعد از آن یک کندل صعودی قوی قرار داد. الگوی دو کندل بازگشتی نزولی یک کندل صعودی قوی است که بعد از آن یک کندل نزولی قوی وجود دارد. این الگو از دو کندل قوی که برخلاف هم هستند تشکیل می‌شود. همه الگوهای دو کندل بازگشتی یک مشخصه دارند. بازگشت از یک حمایت با الگوی صعودی و یا بازگشت از مقاومت با یک الگوی نزولی.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالاترین نقطه کندل دوم در حالت صعودی
2.  فروش در پایین نقطه کندل دوم در حالت نزولی

• سه کندل بازگشتی (Three­Bar Reversal)

الگوی سه کندل بازگشتی صعودی:

_ یک کندل نزولی

_ یک کندل با سقف و کف پایین‌تر

_ یک کندل صعودی با کف بالاتر که بالاتر از کندل قبلی بسته می‌شود.

الگوی سه کندل بازگشتی نزولی:

_ یک کندل صعودی

_ یک کندل با سقف و کف پایین‌تر

_ یک کندل نزولی با سقف پایین‌تر که پایین‌تر از کندل قبل بسته می‌شود.

الگوی سه کندل بازگشتی یک نقطه بازگشت را نشان می‌دهد و در مقایسه با سایر الگوهای بازگشتی، به علت وجود کندل سوم، برای تایید روند حالت محافظه‌کارانه و قطعیت بیشتری را دارد.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالای آخرین کندل در حالت صعودی
2.  فروش در پایین آخرین کندل در حالت نزولی

•  پولبک سه کندل (Three­Bar Pullback)

پولبک سه کندل صعودی: سه کندل متوالی نزولی در یک پولبک صعودی

پولبک سه کندل نزولی: سه کندل متوالی صعودی در یک پولبک نزولی

شناسایی این الگو به آسانی انجام می‌شود. زمانی که بازار در روند خود حرکت می‌کند، نگه داشتن یک پولبک مخالف روند سخت است. بنابراین بعد از پولبک سه کندل الگو به روند خود ادامه می‌دهد. یک توقف کوتاه و ادامه روند صورت می‌پذیرد.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالای کندل صعودی بعد از سه کندل متوالی نزولی
2.  فروش در پایین آخرین کندل در حالت نزولی

•  الگوی کندل داخلی (Inside Bar)

یک الگوی کندل داخلی کاملا در محدوده کندل قبل از خود قرار می‌گیرد. به عبارت دیگر کندل دوم قیمت low و high کمتری دارد. این الگو محدوده و نوسان قیمت دارد. یک توقف در سطح قیمت وجود دارد و در هیچ دو طرف قدرت روند کاملی ندارد.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید زمانی که الگو از پایین یا بالای کندل دوم شکسته می‌شود.
2.  فقط در جهت روند بازار (خرید یا فروش) وارد معامله شویم.
3.  منتظر شکست الگوی درون کندلی باشیم و در شکست آن معامله کنیم.

• الگوی کندل خارجی (Outside Bar)

الگوی کندل خارجی مخالف الگوی کندل داخلی است. کندل دوم در این الگو باید از محدوده کندل قبل خود بیشتر باشد. به این معنی که قیمت low و high بیشتری داشته باشد. در این الگو یک محدوده قیمتی و نوسانی کوتاه‌مدت وجود دارد و قدرت را در دو طرف الگو نشان می‌دهد. در اغلب موارد این که روند صعودی پیروز می‌شود یا روند نزولی مشخص نیست و تنها می‌توان از نوسان بازار مطمئن بود.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

منتظر شکست الگوی کندل خارجی و محو شدن آن باشیم (مخصوصا آن‌هایی که کندل دوجی را نشان می‌دهند یا مخالف روند حرکت می‌کنند).

•  NR7

این الگو دارای ۷ کندل است. اگر آخرین کندل کوچیک‌ترین کندل متوالی باشد، یک الگوی NR7 تشکیل می‌شود. سایر کندل‌ها دارای قیمت های high و low متفاوتی هستند. همانند الگوی کندل داخلی این الگو نیز کاهنده نوسانات است. با ظاهر شدن ۷ کندل به جای یک کندل در الگوی کندل داخلی، الگوی NR7 یک نشانه قوی از کاهش نوسان است.

اگرچه الگوی کندل داخلی هیچ نشانه‌ای از قدرت در دو طرف را نشان نمی‌دهد، الگوی NR7 ممکن است به جهت بالا یا پایین حرکت کند. در چنین مواردی این الگو یک حمایت قیمتی با کاهش نوسان نشان می‌دهد. همان طور که بازار بین محدوده انقباض و انبساط قیمت نوسان می‌کند، الگوی NR7 به ما هشدار می‌دهد که از هیجان روندها دوری کنیم.

چگونه بر اساس این الگو معامله کنیم؟

1.  خرید در بالای شکست ایجاد شده الگو در روند صعودی
2.  فروش در پایین شکست ایجاد شده در روند نزولی

مزایای معامله‌گری بر اساس استراتژی‌های پرایس اکشن

معامله‌گری بر اساس پرایس اکشن (Price Action) مزایای زیادی دارد که آن را به یکی از محبوب‌ترین روش‌های تحلیل تکنیکال در بازارهای مالی تبدیل کرده است. در زیر به بعضی از مهم‌ترین مزایای این روش اشاره می‌شود:

1- سادگی و شفافیت

پرایس اکشن به دلیل سادگی خود مشهور است. این روش نیازی به استفاده از اندیکاتورهای پیچیده یا ابزارهای تحلیلی پیشرفته ندارد و تنها بر روی حرکات قیمت تمرکز می‌کند. این سادگی باعث می‌شود معامله‌گران بتوانند به راحتی استراتژی‌های خود را پیاده‌سازی کرده و از تحلیل‌های پیچیده دوری کنند.

2- انعطاف‌پذیری

پرایس اکشن قابل اجرا بر روی هر بازاری است، چه بازار سهام، فارکس، کالاها یا ارزهای دیجیتال. این روش می‌تواند در بازه‌های زمانی مختلف (از تایم‌فریم‌های کوتاه‌مدت تا بلندمدت) استفاده شود و برای همه سبک‌های معاملاتی (اسکالپینگ، دی‌تریدینگ، سویینگ تریدینگ و غیره) مناسب است.

3- تشخیص زودهنگام تغییرات بازار

معامله‌گران پرایس اکشن با بررسی مستقیم رفتار قیمت، معمولاً قادرند زودتر از دیگران تغییرات مهم در روند بازار را شناسایی کنند. این مزیت به آن‌ها امکان می‌دهد تا به سرعت وارد معاملات شوند و از حرکات بزرگ قیمتی بهره‌مند شوند.

4- تمرکز بر روانشناسی بازار

پرایس اکشن به معامله‌گران کمک می‌کند تا درک بهتری از روانشناسی بازار و رفتار سایر معامله‌گران پیدا کنند. با تحلیل رفتار قیمت، می‌توان احساسات غالب بازار مانند ترس، طمع یا بی‌تصمیمی را شناسایی کرده و بر اساس آن‌ها تصمیم‌گیری کرد.

5- کاهش وابستگی به اندیکاتورها

بسیاری از معامله‌گران از تعداد زیادی اندیکاتور برای تحلیل بازار استفاده می‌کنند که ممکن است منجر به پیچیدگی و سردرگمی شود. پرایس اکشن این وابستگی را کاهش می‌دهد و به معامله‌گران اجازه می‌دهد تا به جای دنبال کردن سیگنال‌های مختلف، بر حرکات واقعی قیمت تمرکز کنند.

6- بهبود مدیریت ریسک

با استفاده از پرایس اکشن، معامله‌گران می‌توانند نقاط ورود و خروج دقیقی برای معاملات خود تعیین کنند. این موضوع به آن‌ها کمک می‌کند تا مدیریت ریسک بهتری داشته باشند و زیان‌های احتمالی را به حداقل برسانند.

7- قابلیت تطبیق با شرایط مختلف بازار

پرایس اکشن به معامله‌گران امکان می‌دهد تا به سرعت خود را با شرایط متغیر بازار تطبیق دهند. این روش می‌تواند در بازارهای دارای روند (ترند) و همچنین بازارهای خنثی (رنج) موثر باشد، زیرا به طور مستقیم به رفتار قیمت واکنش نشان می‌دهد.

8- آموزش و درک آسان‌تر

پرایس اکشن نسبت به بسیاری از روش‌های دیگر تحلیل تکنیکال آسان‌تر قابل یادگیری است. این روش بر مبنای اصول ساده‌ای بنا شده که به راحتی قابل درک و اجرا هستند. این موضوع برای معامله‌گران مبتدی یک مزیت بزرگ محسوب می‌شود.

9- استقلال از اخبار و داده‌های خارجی

معامله‌گران پرایس اکشن کمتر تحت تأثیر اخبار و داده‌های خارجی قرار می‌گیرند، زیرا این روش بر تحلیل حرکات قیمت در زمان واقعی تمرکز دارد. این استقلال به معامله‌گران کمک می‌کند تا از هیجانات کوتاه‌مدت بازار فاصله بگیرند و تصمیمات منطقی‌تری بگیرند.

10- کاهش اتکا به ابزارهای خارجی

پرایس اکشن به معامله‌گران اجازه می‌دهد که تنها با استفاده از نمودار قیمت به تحلیل بپردازند و نیازی به خرید یا نصب نرم‌افزارهای پیچیده یا ابزارهای تحلیلی ندارند. این ویژگی می‌تواند به کاهش هزینه‌های معاملاتی نیز منجر شود.

معامله‌گری بر اساس پرایس اکشن به دلیل سادگی، شفافیت و انعطاف‌پذیری آن، یک روش قدرتمند برای تحلیل بازارهای مالی است. این روش به معامله‌گران کمک می‌کند تا به صورت مستقل و با تمرکز بر حرکات قیمت، تصمیمات معاملاتی بهتری بگیرند و مدیریت ریسک موثرتری داشته باشند. در نهایت، موفقیت در استفاده از پرایس اکشن نیازمند تمرین مداوم و تجربه در شناسایی الگوها و سطوح کلیدی بازار است.

سخن آخر

در این مقاله به بررسی مفهوم پرایس اکشن و استراتژی‌های مرتبط به آن در بورس پرداختیم. پرایس اکشن به تحلیل حرکات قیمت بر اساس نمودارها و بدون استفاده از شاخص‌های پیچیده اشاره دارد و به معامله‌گران این امکان را می‌دهد تا با تمرکز بر رفتار واقعی قیمت، تصمیمات تجاری دقیق‌تری اتخاذ کنند. استراتژی‌های پرایس اکشن مانند شناسایی الگوهای قیمتی، سطوح حمایت و مقاومت و استفاده از الگوهای شمعی، ابزارهای قدرتمندی هستند که به تحلیلگران کمک می‌کنند تا نقاط ورود و خروج بهینه را شناسایی کنند.

در نهایت، پرایس اکشن به دلیل سادگی و قابلیت ارائه بینش‌های فوری از روندهای بازار، به یک رویکرد محبوب در تحلیل تکنیکال تبدیل شده است. با این حال، موفقیت در استفاده از این استراتژی‌ها نیازمند تجربه و تمرین مستمر است. درک عمیق از رفتار قیمت و توانایی تطبیق استراتژی‌ها با شرایط مختلف بازار، می‌تواند به بهبود عملکرد و افزایش دقت در تصمیم‌گیری‌های تجاری کمک کند.