دانش سرمایه‌گذاری
دینا نوروزی
5 اردیبهشت 1405
8 دقیقه

بهترین سکه برای سرمایه‌گذاری کدام است؟ بررسی انواع سکه طلا در ایران

در میان انواع روش‌های سرمایه‌گذاری در طلا، خرید سکه طلا به دلایل مختلف، میان عموم مردم جامعه محبوبیت دارد اما بهترین سکه برای سرمایه‌گذاری کدام است؟
برای پاسخ به این سوال باید انواع سکه و ویژگی‌های هرکدام (مانند نقدشوندگی، حجم معاملات و...) را بشناسیم. سپس می‌توانیم با توجه به شرایط مالی و انتظاراتمان از سرمایه‌گذاری، بهترین سکه را انتخاب کنیم.

نکات کلیدی:

•    همه انواع سکه‌ها برای کسب سود از بازار طلا و سرمایه‌گذاری مناسب نیستند.
•    هر کدام از سکه‌ها با توجه به حجم معاملات، عیار، میزان عرضه و تقاضا و... از نقدشوندگی متفاوتی برخوردار هستند.
•    سکه تمام به دلیل تقاضای زیاد کمترین حباب قیمتی را دارد و برای سرمایه‌گذاری مناسب‌تر است.
•    سکه‌های تمام بهار طرح جدید و قدیم از نظر عیار و گرم یکسان هستند اما ارزش سرمایه‌گذاری سکه طرح جدید بیشتر است.
•    سکه‌های پارسیان به دلیل حباب بالا و تفاوت در عیار، برای سرمایه‌گذاری پیشنهاد نمی‌شوند.

چرا سکه طلا گزینه مناسبی برای سرمایه‌گذاری است؟

قبل از بررسی انواع سکه، بهتر است بدانیم چرا بسیاری از مردم، سکه را برای سرمایه‌گذاری انتخاب می‌کنند:
•    حفظ ارزش سرمایه در برابر تورم
•    نقدشوندگی بالای سکه در بازار
•    قابلیت خرید سکه در حجم‌های مختلف
•    ریسک کمتر نسبت به بعضی بازارهای مالی
در نتیجه سکه طلا معمولا یکی از اولین گزینه‌ها برای سرمایه‌گذاری محسوب می‌شود.

بیشتر بخوانید: خرید طلا فیزیکی بهتر است یا صندوق طلا؟

انواع سکه طلا در بازار ایران

در بازار ایران چند نوع سکه رایج وجود دارد که هر کدام ویژگی‌های خاص خود را دارند. در ادامه به معرفی انواع سکه در بازار ایران می‌پردازیم. پس از مطالعه این بخش می‌توانید با دانش بیشتر و اطلاعات کامل‌تر، بهترین سکه را برای سرمایه‌گذاری انتخاب کنید.

1. سکه تمام بهار آزادی (طرح جدید)

سکه تمام بهار آزادی طرح (سکه امامی) جدید که به سکه امامی هم معروف است، محبوب‌ترین سکه برای سرمایه‌گذاری محسوب می‌شود.
ویژگی‌های سکه تمام بهار آزادی طرح جدید:
•    وزن: حدود 8.13 گرم
•    عیار: 22 (900)
•    دارای بیشترین حجم معاملات در بازار
•    نقدشوندگی بسیار بالا
به دلیل تقاضای زیاد، این نوع سکه معمولا کمترین اختلاف را بین قیمت خرید و فروش دارد و برای سرمایه‌گذاری بلندمدت گزینه مناسبی است.

2. سکه تمام بهار آزادی طرح قدیم

این سکه‌ها قبل از سال 1386 ضرب شده‌اند و از نظر وزن و عیار تفاوتی با سکه امامی (طرح جدید) ندارند. با این حال تفاوت‌هایی در ویژگی‌های سکه طرح جدید و قدیم وجود دارد که تاثیر زیادی در انتخاب سرمایه‌گذاران در زمان خرید سکه دارد.
ویژگی‌های سکه تمام بهار آزادی طرح قدیم:
•    وزن و عیار مشابه سکه تمام بهار آزادی طرح جدید
•    تقاضای کمتر نسبت به سکه طرح جدید
نکته 1: سکه طرح جدید به دلیل تقاضای بیشتر در بازار، حباب قیمتی بیشتری هم دارد.
نکته 2: سکه طرح جدید به دلیل تقاضای بیشتر در بازار، نقدشوندگی بالاتری هم دارد.

3. نیم سکه

نیم سکه گزینه‌ای مناسب برای افرادی است که سرمایه کمتری دارند اما همچنان می‌خواهند در بازار طلا سرمایه‌گذاری کنند.
ویژگی‌های نیم سکه:
•    وزن: حدود 4.06 گرم
•    عیار: 22 (900)
•    قیمت کمتر نسبت به سکه کامل
•    نقدشوندگی مناسب
البته باید توجه کنید که گاهی اوقات حباب قیمتی نیم سکه از حباب سکه تمام بیشتر است.

4. ربع سکه

ربع سکه معمولا برای هدیه یا سرمایه‌گذاری‌های کوچک خریداری می‌شود. قیمت کمتر این سکه باعث شده است تا حجم خرید و فروش آن در بازار از نیم سکه و سکه تمام بیشتر باشد. به همین دلیل معمولا نقدشندگی بالاتری نسبت به سکه‌هایی که قبلا به آن‌ها اشاره کردیم، دارد.
ویژگی‌های ربع سکه:
•    وزن: حدود 2.03 گرم
•    عیار: 22 (900)
•    مناسب برای سرمایه‌گذاری با پول کم
•    حباب قیمتی نسبتا بالا
وجود حباب قیمتی بالا باعث شده است ربع سکه توسط معامله‌گران حرفه‌ای برای سرمایه‌گذاری و کسب سود انتخاب نشود.

5. سکه گرمی

سکه گرمی یکی از جدیدترین انواع سکه در بازار طلای ایران است. ضرب این نوع سکه به دلیل بالا رفتن قیمت طلا در ایران شروع شد. بسیاری از مردم که توانایی مالی کافی برای سرمایه‌گذاری‌های بزرگ در بازار طلا را ندارند به سراغ سکه‌های گرمی می‌روند؛ به این ترتیب این افراد هم می‌توانند هر چند کمتر اما از سود بازار طلا بهره‌مند شوند. همچنین این سکه‌ها به گزینه خوبی برای هدیه دادن تبدیل شده‌اند.
ویژگی‌های سکه گرمی:
•    وزن: حدود 1 گرم
•    عیار: 22 (900)
•    مناسب برای هدیه یا پس‌اندازهای کوچک
•    بیشترین حباب قیمت
•    نقدشوندگی بالا
نکته: به دلیل اختلاف زیاد قیمت سکه گرمی با ارزش واقعی طلا (حباب قیمتی)، خرید این نوع سکه با هدف سرمایه‌گذاری توصیه نمی‌شود.

6. سکه پارسیان

سکه‌های پارسیان در وزن‎ها و عیارهای مختلفی تولید شده‌اند. در حقیقت بزرگ‌ترین و مهم‌ترین تفاوت سکه پارسیان با سکه گرمی و دیگر سکه‌های طلا در اختلاف عیار آن‌‎ها است. به همین دلیل هنگام خرید سکه‌های پارسیان باید به نکات زیر دقت کنید:
1.    عیار طلا روی بسته‌بندی سکه پارسیان در ج شده باشد.
2.    وزن سکه روی بسته‌بندی آن درج شده باشد.
3.    ترجیحا سکه‌های پارسیان را از صرافی‌های معتبر کشور تهیه کنید.
4.    نام، آدرس و مشخصات تولیدکننده سکه روی بسته‌بندی آن درج شده باشد.

بیشتر بخوانید: مظنه طلا چیست؟

سکه طرح جدید برای سرمایه گذاری بهتر است یا طرح قدیم؟

همان‌طور که گفتیم سکه‌های طرح جدید و قدیم از نظر عیار و گرم یکسان هستند اما باید بدانید که ارزش سرمایه‌گذاری آن‌ها یکسان نیست. در حال حاضر سکه‌های طرح جدید برای سرمایه‌گذاری بهتر هستند و ارزش بیشتری در بازار دارند. بنابراین اگر قصد کسب سود از بازار سکه و طلا را دارید بهتر است به سراغ سکه‌های تمام بهار آزادی طرح جدید بروید.

بهترین سکه برای سرمایه‌گذاری کدام است؟

برای انتخاب بهترین سکه برای سرمایه‌گذاری باید به موارد زیر توجه کنید:
•    میزان دارایی شما برای سرمایه‌گذاری
•    مدت‌زمان سرمایه‌گذاری
•    هدف و انتظارات شما از سرمایه‌گذاری
اگر سرمایه اولیه شما زیاد است و به دنبال حباب قیمتی کمتر هستید، می‌توانید سکه‌های تمام بهار طرح جدید را برای سرمایه‌گذاری انتخاب کنید. در صورتی که سرمایه اولیه شما زیاد نیست و نقدشوندگی دارایی برای شما اهمیت دارد، می‌توانید به سراغ نیم یا ربع سکه بروید.
نکته: توصیه می‌کنیم که سکه‌های پارسیان را برای سرمایه‌گذاری انتخاب نکنید.

نکات مهم قبل از خرید سکه برای سرمایه‌گذاری

قبل از خرید سکه با هدف سرمایه‌گذاری بهتر است به چند نکته مهم توجه کنید:
•    سکه را از طلافروش‌ها یا صرافی‌های شناخته‌شده و معتبر خریداری کنید.
•    به میزان حباب سکه توجه داشته باشید.
•    برای سرمایه‌گذاری بلندمدت برنامه‌ریزی کنید.
•    سکه بانکی و دارای بسته‌بندی معتبر تهیه کنید.
•    به شرایط اقتصادی و سیاسی کشور توجه کنید و سعی کنید یک پیش‌بینی کلی از شرایط کشور در دوره سرمایه‌گذاری خود داشته باشید.
•    به هزینه‌های جانبی خرید سکه مانند کارمزد خرید و فروش سکه، مالیات طلا، هزینه و خطرات نگهداری آن و... توجه کنید.
•    سعی کنید تمام دارایی خود را در بازار طلا سرمایه گذاری نکنید. به این ترتیب می‌توانید ریسک سرمایه‌گذاری خود را مدیریت کنید.

بهترین زمان برای خرید سکه طلا چه زمانی است؟

حباب قیمتی طلا یا تقاضا برای سکه در بعضی دوره‌های زمانی به دلایل متعدد افزایش پیدا می‌کند. توصیه ما به شما این است که در چنین زمان‌هایی برای خرید سکه با هدف سرمایه‌گذاری اقدام نکنید. به عنوان مثال، بازه‌های زمانی قبل از اعیاد ایرانی و مذهبی مانند نوروز و روز مادر، زمان مناسبی برای خرید سکه با هدف سرمایه‌گذاری نیست. در چنین زمان‌هایی، تقاضا برای انواع سکه به خصوص ربع سکه، سکه گرمی و پارسیان افزایش پیدا می‌کند. در نتیجه قیمت سکه بالا می‌رود و حباب قیمتی ایجاد می‌شود.

آیا خرید و فروش سکه طلا مشمول مالیات می‌شود؟

مالیات سکه طلا به تعداد سکه‌ای که معامله می‌کنید وابسته است. در جدول زیر مالیات سکه طلا را با جزئیات کامل مشاهده می‌کنید:

تعداد سکه

میزان مالیات سکه

1 تا 5 سکه

معاف از مالیات

6 تا 15 سکه

96 هزار تومان

16 تا 25 سکه

128 هزار تومان

26 تا 105 سکه

160 هزار تومان

بیش از 105 سکه

متغیر (طبق بخشنامه دولت که هر سال اعلام می‌شود)

بیشتر بخوانید: مالیات طلا چقدر است؟

کارمزد خرید و فروش سکه طلا چقدر است؟

هنگام خرید سکه طلا هیچ مبلغی تحت عنوان کارمزد از شما دریافت نمی‌شود اما برای فروش سکه طلا باید کارمزد پرداخت کنید. جزئیات کارمزد فروش سکه طلا را در جدول زیر مشاهده می‌کنید:

نوع سکه

کارمزد فروش سکه

تمام بهار آزادی

1 درصد از قیمت روز سکه تمام بهار آزادی

نیم سکه

1.5 درصد از قیمت روز نیم سکه

ربع سکه

2 درصد از قیمت روز ربع سکه

سکه گرمی

2.5 درصد از قیمت روز سکه گرمی

سکه پارسیان

ندارد

نکته: توجه به این نکته ضروری است که در زمان فروش سکه، علاوه بر کارمزد فروش، هزینه ضرب و ۹ درصد مالیات بر ارزش افزوده هم از فروشنده کسر می‌شود.
در صورتی که تمایلی به پرداخت هزینه‌های جانبی خرید و فروش طلا ندارید می‌توانید دارایی خود را به سرمایه‌گذاری در صندوق‌های طلا یا گواهی سپرده سکه اختصاص دهید. در این حالت می‌توانید با هزینه‌ها و کارمزد کمتر، از منافع بازار طلا بهره‌مند شوید. همچنین ریسک سرقت و دشواری‌های نگهداری طلای فیزیکی را هم حذف می‌کنید.

کدام سکه سود بیشتری دارد؟

با مطالعه و بررسی جدول‌های زیر می‌توانید از میزان بازدهی و قیمت انواع سکه در بازه‌های زمانی مختلف مطلع شوید و برای خرید و فروش انواع سکه با هدف کسب سود بهتر برنامه‌ریزی کنید.

نوع طلا

قیمت 20 فروردین 1405

قیمت 20 فروردین 1404

قیمت 20 فروردین 1402

قیمت 20 فروردین 1400

سکه امامی

185500000

90000000

31092000

10580000

نیم سکه

98500000

60000000

18800000

6300000

ربع سکه

56000000

30500000

11500000

4050000

سکه گرمی

28000000

14300000

6700000

2250000

اعداد به تومان است.

جمع‌بندی
انتخاب بهترین سکه برای سرمایه‌گذاری به میزان سرمایه و هدف مالی شما بستگی دارد. با این حال، در اکثر موارد سکه تمام بهار آزادی طرح جدید (امامی) به دلیل نقدشوندگی بالا، تقاضای زیاد و حباب کمتر، بهترین گزینه برای سرمایه‌گذاری در بازار طلا محسوب می‌شود. اگر سرمایه کمتری دارید، به ترتیب نیم و ربع سکه می‌تواند گزینه مناسبی باشد.

موضوعات مرتبط :

بازار طلا

سوالات متداول