منظور از صندوق صدور و ابطالی چیست؟

صندوق‌ها از لحاظ نحوه خرید و فروش واحدها به دو دسته کلی تقسیم می‌شوند و اصطلاح صدور و ابطال به روش معامله این واحدها اشاره دارد. در صندوق‌های صدور و ابطالی، خرید واحدها با عنوان صدور و فروش آن‌ها با عنوان ابطال شناخته می‌شود. در این مقاله، بررسی می‌کنیم که صندوق صدور و ابطالی چیست، سازوکار آن چگونه است و چه تفاوتی با صندوق ETF دارد؟ با ما همراه باشید.

نکات کلیدی:

مفهوم صدور و ابطال در صندوق‌های سرمایه‌گذاری به چه معنا است؟

همان‌طور که پیش از این اشاره کردیم، مفهوم صدور و ابطال در صندوق‌های سرمایه‌گذاری به معنای خرید (صدور) و فروش (ابطال) واحدهای صندوق است که معمولا به صورت مستقیم از طریق وب‌سایت صندوق انجام می‌شود. قیمت واحدهای صندوق بر اساس خالص ارزش دارایی‌ آن‌ها (NAV) محاسبه و در پایان هر روز، به‌روزرسانی می‌شود که به آن قیمت آماری هر واحد می‌گویند. با این تعریف متوجه می‌شویم که مفهوم صدور و ابطال ارتباطی به ترکیب دارایی صندوق ندارد. یک صندوق می‌تواند در سهام، اوراق درآمد ثابت یا دارایی‌های دیگر سرمایه‌گذاری کند و معاملات آن به روش صدور و ابطال واحدها انجام شود.

منظور از NAV صدور و ابطال چیست؟

گفتیم که قیمت صدور و ابطال، همان قیمت خرید و فروش است. در واقع همان‌طور که برای خرید یک سهم در سامانه معاملاتی و روی تابلو، قیمت‌هایی را تحت عنوان قیمت خرید و فروش مشاهده می‌کنید، در صندوق‌های مبتنی بر صدور و ابطال هم دو قیمت برای هر صندوق تحت عنوان قیمت صدور و قیمت ابطال وجود دارد. تفاوت قیمت صدور و ابطال با قیمت صندوق‌های قابل معامله در بورس این است که در صندوق‌های صدور و ابطالی قیمت توسط صندوق و براساس NAV مشخص می‌شود ولی در صندوق‌های قابل معامله در بورس اگرچه NAV تاثیرگذار است اما قیمت بر اساس پیشنهاد سرمایه‌گذاران و عرضه و تقاضا مشخص می‌شود.

منظور از NAV صدور و ابطال هم، قیمت دقیق صدور و ابطال است. معمولا قیمت صدور از قیمت ابطال کمی بالاتر است و دلیل این مورد، وجود هزینه‌های معاملاتی در قیمت صدور است. در واقع زمانی که واحدهای یک صندوق مبتنی بر صدور و ابطال را خریداری می‌کنید، به جز قیمت صدور هر واحد، هیچ هزینه‌ی جداگانه‌ای نمی‌پردازید و هزینه‌های مربوط به معامله در قیمت صدور هر واحد لحاظ شده است.

نحوه خرید و فروش صندوق‌های صدور و ابطالی

برای خرید و فروش صندوق‌های صدور ابطالی لازم است که ابتدا در سامانه سجام و سپس در سایت صندوق مورد نظر ثبت‌نام کنید. سپس می‌توانید مبلغ مورد نظرتان را واریز و درخواست صدور (خرید) واحدهای صندوق را ثبت کنید. فروش صندوق‌های صدور و ابطالی هم به همین روش انجام می‌شود و شما برای فروش واحدهای صندوق سرمایه‌گذاری باید در وب‌سایت صندوق درخواست ابطال واحدهای خود را ثبت کنید. به‌ بیانی ساده‌تر، برای معامله هر صندوق مبتنی بر صدور و ابطال، شما باید از طریق وب‌سایت مخصوص آن صندوق اقدام کنید.

البته بعضی از شرکت‌ها مانند گروه آگاه، برای سرمایه‌گذاری در صندوق‌ها یک پنل اختصاصی معرفی می‌کنند. به این ترتیب نیازی نیست برای سرمایه‌گذاری در هر صندوق صدور و ابطالی به صورت مجزا به سایت آن صندوق مراجعه کنید. در آگاه من می‌توانید اطلاعات همه صندوق‌های آگاه را مشاهده و گزینه‌های مد نظرتان را برای سرمایه‌گذاری انتخاب کنید. 

ورود به آگاه من

آگاه تا کنون صندوق‌های صدور و ابطالی زیر را به بازار ارائه کرده است:

• صندوق مشترک آگاه
• صندوق سهامی زمرد
• صندوق درآمد ثابت مروارید
• واحدهای عادی صندوق اهرمی شتاب

ساعت معامله صندوق‌های صدور و ابطالی به چه صورت است؟

یکی از ویژگی‌های مثبت صندوق‌های صدور و ابطالی، انعطاف بیشتر در زمان معامله آن‌ها است. برخلاف صندوق‌های قابل معامله در بورس که شما فقط در ساعات فعالیت بازار قابلیت معامله آن را دارید، می‌توانید درخواست صدور و ابطال صندوق‌های صدور و ابطالی را در هر ساعتی از شبانه‌روز ثبت کنید. البته بسته به روش پرداختی شما ممکن است صدور واحدهای سرمایه‌گذاری تا 2 روز بعد زمان ببرد. در هنگام خرید صندوق‌های صدور و ابطالی گروه آگاه، اگر پرداخت الکترونیک را انتخاب کنید، واحدهای شما با NAV یا همان قیمت 2 روز کاری بعد صادر می‌شود و اگر از طریق فیش واریزی درخواست صدور ثبت کنید، واحدهای شما با NAV یا همان قیمت 1 روز کاری بعد صادر می‌شود. همچنین در زمان فروش یا ابطال واحدها، قیمت ابطال 1 روز کاری بعد از ثبت درخواست لحاظ می‌شود و واریز وجه به حساب شما بین 3 تا 7 روز زمان می‌برد.

در صورت وجود هرگونه سوال و ابهام می‌توانید از طریق شماره 90001234 با پشتیبانی مشتریان آگاه تماس بگیرید.

تفاوت صندوق صدور و ابطالی با صندوق قابل معامله در بورس (ETF)

تفاوت اصلی صندوق صدور و ابطالی با صندوق قابل معامله در بورس (ETF) در نحوه خرید و فروش است که در ادامه به بررسی آن می‌پردازیم.

• صندوق صدور و ابطالی: خرید و فروش واحدهای این صندوق‌ها به طور مستقیم از طریق وب‌سایت یا پنل اختصاصی صندوق انجام می‌شود. قیمت واحدها نیز بر اساس خالص ارزش دارایی‌ها (NAV) و روزانه مشخص می‌شود.
• صندوق قابل معامله در بورس (ETF): خرید و فروش واحدها مشابه سهام و در بورس انجام می‌شود. قیمت آن‌ها نیز در طول روز نوسان دارد و وابسته به عرضه و تقاضا است. با استفاده از حساب معاملاتی خود در هر کارگزاری، می‌توانید به راحتی هر صندوق قابل معامله‌ای را که می‌خواهید، بخرید. 

بهترین زمان برای صدور و ابطال صندوق

بهترین زمان برای صدور و ابطال واحدهای صندوق‌های سرمایه‌گذاری به نوع صندوق و وضعیت بازار بستگی دارد. به عنوان مثال، در صندوق‌های سهامی، اگر قیمت سهام در اوج و احتمال افت قیمت‌ها بیشتر از احتمال ادامه روند صعودی باشد، ابطال واحدها پیش از کاهش قیمت، می‌تواند تصمیم مناسبی باشد. از طرف دیگر، زمانی که قیمت‌ها پایین هستند و انتظار رشد بازار بیش از پیش وجود دارد، اقدام برای صدور واحدهای صندوق می‌تواند سودآور باشد.

سخن آخر

در این مطلب با مفهوم صدور و ابطال در صندوق‌های سرمایه‌گذاری و جزئیات آن آشنا شدیم. به عنوان نکته پایانی می‌توانیم بگوییم این که یک صندوق قابل معامله یا مبتنی بر صدور و ابطال باشد، جزو معیارهای برتری آن نسبت به صندوق‌های دیگر محسوب نمی‌شود و معیارهای مختلفی برای ارزیابی صندوق‌ها وجود دارد. البته سهولت بیشتر در معاملات صندوق‌های ETF باعث شده است سرمایه‌گذاران به این نوع صندوق‌ها علاقه بیشتری نشان دهند و بر همین اساس، بیشتر صندوق‌های فعال در بازار به ویژه صندوق‌های جدید از نوع قابل معامله در بورس باشند.