
آربیتراژ یکی از روشهای کسب سود است. در این روش، معاملهگر از اختلاف قیمت یک دارایی واحد در بازارهای مختلف سود کسب میکند. در این مطلب قصد داریم به نحوه آربیتراژ صندوق طلا در بازار آتی و نکاتی که معاملهگران هنگام آربیتراژ در این بازار باید در نظر داشته باشند، بپردازیم.
برای ورود به سامانه ابزارهای نوین کالایی آگاه و شروع سرمایهگذاری در این بازار روی لینک زیر کلیک کنید:
نکات کلیدی:
- آربیتراژ به معنای کسب سود از اختلاف قیمت یک دارایی در بازارهای مختلف است.
- برای آربیتراژ صندوق طلا در بازار آتی باید مراحلی مانند: رصد بازار نقدی و آتی، ارزشگذاری قرارداد آتی و محاسبه بازده آربیتراژ را طی کرد.
- برای ارزشگذاری قرارداد آتی صندوق طلا باید به عواملی مانند: قیمت هر واحد صندوق طلا در بازار نقدی، زمان باقیمانده تا سررسید قرارداد آتی صندوق طلا و نرخ بهره بدون ریسک توجه کرد.
- در حال حاضر چندین صندوق سرمایهگذاری پشتوانه صندوق طلا، در بورس قابل معامله است اما برای آربیتراژ حتما باید واحدهای صندوق طلای لوتوس در بازار نقدی خریداری شود و نه هیچ صندوق طلای دیگری.
شناسایی فرصت آربیتراژ صندوق طلا در بازار آتی
آربیتراژگران یکی از انواع فعالان بازار آتی به شمار میروند که با رصد بازار نقدی و آتی به دنبال شناسایی فرصت آربیتراژ و کسب سود از این استراتژی هستند. در واقع این دسته از معاملهگران قیمت هر واحد صندوق طلای لوتوس را با قیمت قراردادهای آتی صندوق طلای لوتوس مقایسه میکنند. آربیتراژ صندوق طلا در بازار آتی در مراحل زیر انجام میشود:
1. رصد بازار نقدی و آتی
آربیتراژگران همواره قیمتها در بازار نقدی و بازار آتی را تحت نظر دارند. آنها در صورت وجود اختلاف قیمت قابل توجه بین هر واحد صندوق طلای لوتوس در بازار نقدی و قرارداد آتی صندوق طلای لوتوس، اقدام به ارزشگذاری قرارداد آتی میکنند.
2. ارزشگذاری قرارداد آتی
آربیتراژگران با مشاهده هر اختلاف قیمتی اقدام به آربیتراژ نمیکنند و ابتدا ارزش ذاتی قرارداد آتی صندوق طلا را بر اساس قیمت هر واحد صندوق طلا در بازار نقدی را محاسبه میکنند. چنانچه صندوق طلا در بازار آتی با قیمتی بالاتر از ارزش ذاتی آن معامله شود، فرصت آربیتراژ ایجاد شده است.
3. محاسبه بازده آربیتراژ
پس از شناسایی فرصت آربیتراژ، نوبت محاسبه بازده آربیتراژ است. با این کار معاملهگر پیشبینی میکند که از استراتژی آربیتراژ، چند درصد سود بدون ریسک کسب خواهد کرد. در شرایطی که این سود بدون ریسک برای وی جذاب باشد، اقدام به آربیتراژ (خرید صندوق طلا از بازار نقدی و اخذ موقعیت فروش در بازار آتی) میکند.
بیشتر بخوانید: صندوق قابل معامله در بورس
نحوه محاسبه ارزش ذاتی قرارداد آتی صندوق طلا
برای ارزشگذاری قرارداد آتی صندوق طلا، باید قیمت هر واحد صندوق طلا در بازار نقدی، زمان باقیمانده تا سررسید قرارداد آتی صندوق طلا و نرخ بهره بدون ریسک را در فرمول ارزشگذاری قرارداد آتی وارد کرد. این فرمول به شکل زیر است:

نرخ بهره بدون ریسک به صورت سالانه اعلام میشود اما قراردادهای آتی ظرف چند ماه (کمتر از یک سال) به سررسید میرسند، در نتیجه برای ارزشگذاری دقیقتر، نرخ بهره در فرمول بالا به صورت روزانه در نظر گرفته میشود.
برخی معاملهگران نرخ سود بانکی را به عنوان نرخ سود بدون ریسک در نظر میگیرند اما عدهای دیگر معتقدند که نرخ سود بانکی، نرخ سود بدون ریسک واقعی نیست. در نتیجه نرخ سود اوراق اخزا را به عنوان نرخ سود بدون ریسک در فرمول بالا استفاده میکنند. نرخ اوراق اخزا در سایت ifb.ir منتشر میشود؛ این در حالی است که برخی معتقدند که نرخ بهره بانکی و اوراق اخزا، به دلیل این که در حال حاضر پایینتر از نرخ تورم است، به عنوان بهره بدون ریسک، نرخ صحیحی محسوب نمیشود.
قیمت هر واحد صندوق طلا از طریق سایت www.tsetmc.com با نماد «طلا» قابل مشاهده است.
نحوه محاسبه سود آربیتراژ صندوق طلا در بازار آتی
برای محاسبه سود آربیتراژ صندوق طلا در بازار آتی باید قیمت خرید هر واحد صندوق طلا را از قیمت فروش آن در بازار آتی کسر کنید. با کسر کارمزد خرید و فروش از این سود ناخالص، سود خالص آربیتراژ به دست میآید. این سود از لحظهای که خرید در بازار نقدی و فروش در بازار آتی انجام میشود، تا آخرین روز معاملاتی هیچ تغییری نمیکند؛ حتی اگر قیمتها در بازار نقدی و آتی به شدت افزایش یا کاهش یابند.
لازم به ذکر است برای معاملهگران بازارهای مالی، بازده بیشتر از سود اهمیت دارد. در واقع معاملهگران میخواهند بدانند این میزان سود آربیتراژ، با چه مقدار سرمایه قابل دستیابی است. در نتیجه محاسبه بازده آربیتراژ بیشتر از سود آن برای آربیتراژگران اهمیت دارد.
نحوه انجام آربیتراژ بین بازار نقدی و آتی
پس از شناسایی فرصت آربیتراژ، معاملهگران به طور همزمان اقدام به خرید واحدهای صندوق طلا لوتوس از بازار نقدی و اخذ موقعیت فروش در قرارداد آتی صندوق طلا میکنند. این که معاملهگر اول اقدام به خرید از بازار نقدی و سپس فروش در بازار آتی کند یا بالعکس تفاوتی ندارد. مهم همزمانی خرید و فروش واحدهای صندوق طلای لوتوس در بازار نقدی و آتی است.
خرید صندوق طلای لوتوس
معاملهگران برای خرید واحدهای صندوق های طلا در بورس میتوانند از طریق سامانه آنلاین سهام و با انتخاب نماد «طلا» اقدام به خرید واحدهای صندوق سرمایهگذاری طلای لوتوس کنند. حداقل تعداد واحد صندوق طلا که باید خریداری شود 1000 واحد است؛ چرا که اندازه هر قرارداد آتی صندوق طلا برابر با 1000 واحد است.
فروش صندوق طلا در بازار آتی
برای فروش صندوق طلا در بازار آتی، معاملهگران باید حساب در اختیار خود را برای هر قرارداد به میزان وجه تضمین اولیه صندوق طلا شارژ کنند. سپس از طریق سامانه ابزارهای نوین کالایی آگاه، اقدام به اخذ موقعیت فروش قرارداد آتی صندوق طلا در سررسیدهای نزدیک کنند.
نگهداری موقعیتها تا روز سررسید قرارداد آتی صندوق طلا
پس از خرید در بازار نقدی و فروش در بازار آتی، معاملهگر باید تا روز سررسید قرارداد آتی صبر کند. همچنین باید با ورود به فرآیند تحویل قرارداد آتی صندوق طلا در روز سررسید، فرم آمادگی تحویل را ثبت کند. در واقع معاملهگر از روی اخذ موقعیت فروش تا حداکثر یک ربع پس از اتمام جلسه معاملاتی روز سررسید، میتواند فرم آمادگی تحویل را در سامانه ابزارهای نوین کالایی آگاه ثبت کند.
در روز سررسید قرارداد آتی، در صورتی که خریدار در بازار آتی کالا، نکول (عدم ایفای تعهد) نکند، فرآیند تحویل انجام میشود. در واقع روز کاری پس از سررسید، واحدهای صندوق طلا از کد بورسی آربیتراژگر به صورت اتوماتیک و آنلاین به کد بورسی خریدار در بازار آتی، منتقل میشود. از سوی دیگر ارزش قرارداد، از حساب خریدار آتی به حساب در اختیار بورس آربیتراژگر منتقل میشود. این گونه آربیتراژ کامل میشود و آربیتراژگر سود خود را در روز کاری بعد از سررسید قرارداد آتی، شناسایی میکند.
اطلاعات تکمیلی
با توجه به شرایط واحدهای صندوق سرمایه گذاری طلا، احتمال نکول به لحاظ تئوریک در قراردادهای آتی صندوق طلا پایینتر از سایر قراردادهای آتی کالا است:
1. واحدهای صندوق طلا، برای تنوع بخشی به پورتفوی سهام و ایجاد سپر تورمی ابزار مالی مناسبی برای معاملهگران به شمار میرود. در نتیجه دریافت واحدهای صندوق طلا، برای خریداران بازار آتی کالا جذابیت دارد.
2. واحدهای صندوق طلا برخلاف گواهی سپردههای محصولات کشاورزی دارای تاریخ انقضا نیستند. در نتیجه خریداران از بابت فشار فروش واحدهای صندوق ناشی از نزدیک شدن به تاریخ سررسید یا اجبار به تحویل فیزیکی آن از انبار ندارند. در واقع واحدهای صندوق طلای لوتوس، اوراق بهاداری هستند که فقط در بورس معامله می شوند و در نتیجه امکان تحویل فیزیکی ندارند.
3. واحدهای صندوق طلا بر خلاف گواهی سپرده کالایی و نقره، هزینه انبارداری یا دغدغه نگهداری ندارند.
4. واحدهای صندوق طلا بر خلاف نقره، در روز سررسید مشمول مالیات بر ارزش افزوده نیستند.
نکته: لازم به ذکر است در حال حاضر 5 صندوق سرمایهگذاری پشتوانه صندوق طلا، در بورس قابل معامله است اما برای آربیتراژ حتما باید واحدهای صندوق طلای لوتوس در بازار نقدی خریداری شود و نه هیچ صندوق طلای دیگری.
سخن آخر
اگر چه آربیتراژ بین بازار نقدی و آتی یک سود بدون ریسک برای معاملهگر فراهم می سازد. با این حال معاملهگران باید در محاسبات خود، احتمال نکول خریدار در بازار آتی را در نظر بگیرند. برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه، مطلب «تاثیر نکول بر سود آربیتراژ در قراردادهای آتی» را مطالعه کنید.







