ارزش معاملات در بورس چیست؟

ارزش معاملات در بورس به مجموعی از ارزش نقدی تمام معاملات بورس در یک بازه زمانی خاص (مثلا یک روز، یک هفته یا یک ماه) گفته می‌شود. این ارزش از ضرب تعداد سهام معامله شده در قیمت هر سهم به دست می‌آید و نشان‌دهنده حجم جریان نقدی بازار است. ارزش معاملات یکی از معیارهای مهم در ارزیابی میزان فعالیت و جذابیت بازار به شمار می‌رود. 

نکات کلیدی

مفهوم ارزش معاملات در بورس و کاربرد آن

ارزش معاملات بورس نشان‌دهنده مجموع مبلغ پولی است که در یک روز کاری از خرید و فروش سهام و اوراق بهادار در بازار انجام می‌شود. این شاخص، معیاری مهم برای سنجش نقدشوندگی و میزان تحرک بازار محسوب می‌شود زیرا هرچه ارزش معاملات بالاتر باشد، یعنی سرمایه‌گذاران بیشتری در بازار فعال‌اند و جریان نقدینگی قوی‌تری در سهام جریان دارد. افزایش پایدار ارزش معاملات معمولا نشانه‌ای از اعتماد، رشد تقاضا و پویایی بازار است، در حالی که کاهش مداوم آن می‌تواند هشداری از رکود، بی‌اعتمادی یا احتیاط سرمایه‌گذاران باشد.

 ارزش معاملات هر نماد را می‌توانید در سایت tsetmc.com مشاهده کنید. 

افزایش ارزش سهام در یک نماد خاص، نشان‌دهنده افزایش سرمایه‌گذاری و رشد قیمت آن است. این مورد در رابطه با کل بازار سهام نیز صدق می کند؛ افزایش ارزش کل معاملات بازار، نشان‌دهنده ورود نقدینگی و روند مثبت بازار است و کاهش ارزش معاملات، می‌تواند نشانه‌ای منفی تلقی شود. دقت کنید که ارزش معاملات به تنهایی نمی‌تواند معیار تصمیم‌گیری برای سرمایه‌گذاری باشد و استفاده از روش‌های تحلیلی دیگر در کنار آن ضروری است.

بیشتر بخوانید: تابلوخوانی بورس چیست

مفهوم ارزش بازار

از مفاهیم دیگری که درک آن در کنار ارزش معاملات اهمیت دارد، ارزش بازار است چرا که با بررسی ارزش معاملاتی، شما دیدگاه کوتاه مدتی برای انجام سرمایه‌گذاری به‌دست می آورید. از آنجایی که روند صعودی و یا نزولی بودن سهام یک نماد معمولا نمی‌تواند برای مدت زمان طولانی ادامه یابد، لذا نیاز به دیدگاه دیگری برای تحلیل روند سهام یک نماد برای زمان طولانی‌تر در این جایگاه حس می‌شود. نحوه محاسبه ارزش بازار برای هر نماد به شرح زیر است:

طبق فرمول بالا، تعیین ارزش بازار، بسته به دو پارامتر قیمت سهام و تعداد آن خواهد بود؛ به طوری که با افزایش و یا کاهش قیمت سهام، ارزش بازار آن به صورت صعودی و یا نزولی تغییر خواهد کرد و از طرفی در صورت ثابت ماندن قیمت و افزایش تعداد سهام، ارزش بازار مشمول تغییر مثبت خواهد شد؛ از این رو بسیاری از افراد تحت تاثیر این روند قرار گرفته و با افزایش ارزش بازار شرکتی، آن را بزرگ‌تر و معتبرتر پنداشته و به سرمایه گذاری در آن می پردازند. این تفکر تا حدودی صحیح بوده و می‌توان گفت ریسک سرمایه‌گذاری در این حالت کمتر خواهد بود؛ اما در نظر داشته باشید در شرکت های کوچک‌تر با ارزش دارایی پایین‌تر، در صورت رشد سهام، سودآوری خوبی برای سرمایه گذاران به عمل می آید.

مورد دیگر مربوط به قیمت هایی است که خرید و فروش سهام شرکت با آن صورت می گیرد. ممکن است این قیمت ها حقیقی نباشد و بارها مشاهده شده که قیمت سهامی به صورت غیر منطقی بیش از حد بالا و یا پایین است؛ از آنجایی که قیمت سهام یکی از پارامترهای محاسبه ارزش بازار است، لذا در صورت دستکاری قیمت، نمی‌توان ارزش بازار آن شرکت را معیاری جهت سرمایه گذاری (در آن زمان خاص) در نظر گرفت؛ در این شرایط می‌توانید به بررسی قیمت سهام شرکت های مشابه آن (از نظر نوع فعالیت) بپردازید تا درک بیشتری از قیمت حقیقی به دست آورید. آخرین موردی که در این بخش توجه به آن پیشنهاد می‌شود، "حجم معاملات" است. حجم معاملات به معنی تعداد کل خریداران و فروشندگان و در کل میزان فعالیت بازار است. این مورد رابطه مستقیم با قیمت سهام داشته و معمولا رشد این دو را به موازات یکدیگر می‌توان مشاهده کرد که گویای پویایی بازار در آن بازه زمانی است.

با توجه به اینکه مراجعه به «سایت مدیریت فناوری بورس تهران» جهت مشاهده ارزش معاملات ضروری است، لذا در ادامه توضیحاتی در این باره ارائه خواهد شد:
پس از ورود به سایت بلافاصله جداولی را مشاهده خواهید کرد که اطلاعات آن مربوط به بازارهای بورس و فرابورس بوده و علاوه بر توضیحات قبل، نمادهای پر بیننده و موثر بر شاخص ها و همچنین تغییرات آن‌ها نیز در این جداول قابل رویت هستند. همانطور که در تصویر زیر مشاهده می‌کنید ارزش معاملات بازار سهام به تفکیک بازار در این وب‌سایت قابل مشاهده است. 

سخن آخر

ارزش معاملات تنها عددی برای سنجش حجم پول جابه‌جا شده نیست، بلکه می‌تواند نقشه‌ی جریان نقدینگی هوشمند در بازار را آشکار کند. اگر ارزش معاملات در زمانی که قیمت‌ها هنوز در محدوده‌ای ثابت نوسان می‌کنند افزایش یابد، معمولا نشانه آن است که بازیگران بزرگ خیلی آرام در حال ورود یا خروج از سهم هستند. برعکس، افزایش قیمت بدون رشد محسوس در ارزش معاملات اغلب دوام ندارد و نشان از نبود پشتوانه نقدینگی کافی دارد. بنابراین تحلیلگر حرفه‌ای به جای تمرکز صرف بر روند قیمتی، روند تغییرات ارزش معاملات را به‌عنوان سوخت حرکت‌های آینده بازار بررسی می‌کند.